واژگان ِ e-دار

دریافتِ نسخه‌یِ پی‌دی‌اف

   پیش‌تر در مطلبي راهي پیشنهاد کرده بودم برایِ ترجمه‌یِ واژگاني از انگلیسی که با پیش‌وندگونه‌یِ -e آغاز می‌شوند؛ پیشنهاد-ام کاربردِ پیش‌وندگونه‌یِ «رایا-» برگرفته از «رایانه» بود. ولی این پیش‌وند هم معنا را منحصر به رایانه می‌کند و هم از آن مهم‌تر، به دلیلِ داشتنِ دو واکه‌یِ بلندِ /آ/، واژه‌هایِ خوش‌ساختي را پدید نه‌می‌آورد.

   پیشنهادِ دوستِ ارجمند-ام، مزدک، به‌کارگیریِ «وب» بود. امّا از آن‌جا که وب خود واژه‌یِ مستقلّي'ست، گاهي باعثِ پیدایشِ ابهام‌ها و پیچیدگی‌هایي می‌شود؛ برایِ نمونه روشن نی'ست «وب‌بلیت» بلیتِ اینترنتی'ست یا بلیتي برایِ دسترسی به وب. چه‌بسا دومی به ذهن نزدیک‌تر است!

   آخرین راهکاري که به ذهن-ام رسید، کاربردِ «نت» بود. نت برگرفته از «اینترنت» کوتاه و خوش‌آوا'ست و به آسانی بر سرِ هر واژه‌یي می‌نشیند و معنایِ درست‌تر و دقیق‌تري هم می‌سازد. فرهنگستانِ زبانِ فارسی هم پیش‌تر این تکواژ را در «نت‌سرا» برایِ معادل‌سازیِ «کافی‌نت» به کار برده است.

email

نت‌نامه، نت‌پُست. این دو واژه با هم متفاوت اند. نت‌پست خدماتِ پستِ الکترونیکی'ست که در وبگاه‌هایِ گوناگوني همچون گوگل و یاهو عرضه می‌شود؛ ولی نت‌نامه آن نامه‌یِ الکترونیکی'ست که از این راه فرستاده می‌شود. باری، نت‌نامه را می‌توان در هر دو معنا به کار برد.

e-buy: نت‌خرید: خریدِ اینترنتی

e-ticket: نت‌بلیت: بلیتِ اینترنتی

e-banking: نت‌بانک‌داری: بانک‌داریِ اینترنتی

   این پیش‌وند را می‌توان در آغازِ هر واژه‌یي به کار برد، صرفِ نظر از برابرِ انگلیسی-اش – که -e داشته باشد یا نه – برایِ نمونه: نت‌بازرگانی، نت‌نام‌نویسی، نت‌شارژ، نت‌نشر، نت‌باز (خوره‌یِ اینترنت!) و….

e-book

امّا این واژه برایِ من چالش‌برانگیزترین واژه‌یِ e-دار بود! چرا که نه منحصر به اینترنت است که با «نت‌کتاب» چاره شود و نه محدود به حوزه‌یي از رایانه. امروزه e-bookها در قالب‌هایِ گوناگونِ pdf و txt و حتـّا jar برایِ تلفنِ همراه یافت می‌شوند. تنها، با الهام از دیجیتالی و مجازی بودنِ چنین کتاب‌هایي، توانستم به «کتابواره» برسم.